Helduen euskalduntzea bultzatzeko beka sortu du Euskal Hirigune Elkargoak. Joan den urtean Euskararen Erakunde Publikoak hemendik 25 urtera euskararen egoera eta bilakaera zein izanen zen aitzinikusten zuen prospekzio ikerketa baten berri eman zuen, ODAP urbanismo agentziaren laguntzaz gauzatu zuena. Emaitzek argi utzi zuten egoera larria izanen litzakeela, gaur egungo euskararen babeserako dispositibo eta neurriekin segituz gero. Demografia hazkundea aitzinikusten da Iparraldean, frantses lurraldetik migratuko duten biztanleen eskutik. Hori dela eta, Elkargoak helduei zuzendutako "Euskaldundu" beka ireki dute. Jada euskararen aldeko ekimenak bultzatzeko EEPri 650.000 euro gehiago eskaintzea onartu zuen Elkargoak, baina Departamenduak, Eskualdeak eta Estatuak ez dute urrats hori eman. Antton Curutcharry Hirigun Elkargoko presidente-ordea eta hizkuntz politiken arduradunak azaldu duenez, berrehun heldu euskalduntzeko xedea du Elkargoaren dispositibo berriak.
Peio Larralde eta Mathieu Ospital, hori da igandeko Frantziako txapelketako final handiko afixa izanen da Hazparnen. Pilota hautaketan, finalean izateaz biziki kontent dela aitortu du Peio Larraldek. «Faboritoa» dela dakien arren, txapelketa honetan Ospital «sasoi onean» ikusten du, eta «%100a emateko prest» agertuko dela baieztatu du. Partida 11:00etan jokatuko da, eta zuzenean segitzen ahalko duzue Euskal Irratietan. Bestalde, B mailako finala astelehen arratsaldean izanen da Donibane Garaziko Garatenea trinketean, Jon Saint Paul eta Mickael Darmendrailen artean.
Baratze partekatu bat eta aisialdi gune bat izanen dira, besteak beste, eta parkeko lau sartzeak ere eraberrituko dituzte. 2024ko urriaren 17ko kontseilu bilkuran bozkatu zuten eta orain hasi dituzte obrak. Sei hektareako gune naturala monumentu historikoetan sartua da eta auzoetako kontseilu bilkuretan aipatu ondoan Mousserolleseko zirkulu berde guztia moldatuko dute. Hiru eremu ezberdin izanen dira, baratze partekatu bat, kanpoko ikusgarri eremu bat eta aisialdi eta pausa gune bat. Irisgarritasuna errazteko bideak berrituko dituzte, baita kasamatak eta eraikinak ere. Lehen zatiko obrak abiatuak dira, baratze partekatuak eginak dira eta obrak 2025eko udan bururatuko dira. Bigarren partea hortik goiti abiatuko da kultura eta animazio gunearentzat eta azkenik pausa gunea eginen dute, landare eta arbola landatzeekin. Lau urteko proiektua da, 800.000 euroko kostuarekin. Urtean 200.000 euroko inbertsioa eginen du beraz Baionako herriak.
Bihotzak askatzen ari dira, ikastetxe pribatu katolikoetako ikasle ohien artean. Betharrametik Uztaritzera, bortizkeria jasan duten ikasle ohiak biderkatzen ari dira. Sare sozialetan, Uztaritzeko San Frantses Xabierretik pasatu diren 30 bat ikaslek bat egin dute talde batean, eta biktima batzuk lekukotasunak ematen hasi dira. Horien artean da Cyril Ganne. Bederatzi urterekin sartu zen Uztaritzeko San Frantses Xabier kolegioan. Joan den otsailaren 17an, ikastetxearen kontrako salaketa pausatu zuen «bortxatze, tratu-txar eta kolpeengatik». 1983an, CM2 klasean zelarik beste ikasle zaharragoengandik jasandakoa kontatu digu: «Ikasle batek bere belaunen gainean etzan ninduen, tripa gainean, eta behatzak sartu zizkidan denen aitzinean. Ondotik homosexuala deitzen zidaten. Horrez gain, beste ikasleengandik bortizkeriak eta lapurretak ere jasan nituen». Bere erranetan Uztaritzeko ikastetxeak begiak hetsi zituen. Ondotik hamalau urterekin, Betharram ikastetxean ere bortizkeria jasan zuen: «moralaren kontrako hezkuntza batean hezi gaituzte, hain handia zen bortizkeriaren lekua».
'Gaua' film berria grabatzen ari da Paul Urkixo zinema egilea. 'Irati' edo 'Errementari' filmen ondotik, film luze fantastiko berriarentzat Artikutzan, Gipuzkoa eta Nafarroa arteko mugan egin dituzte grabaketa batzuk, toki egokia baita gisa horretako eszenak grabatzeko. Sorginen eta beste mitologiako gaueko hainbat pertsonaiei ematen die bizitza errealizadoreak 'Gaua' lan berrian.
Bordale Montaigne unibertsitatean euskara ikasteko parada ireki da. Heldu den irailetik goiti LEA Hizkuntza Aplikatuak izeneko lizentzia berri batek irekiko ditu ateak. Ingelesa, Euskara eta Espainola ikastea proposatuko zaie lehen urteko ikasleei. Zazpi eta hamar orenez astean euskara ikasten ahalko dute. Denei irekia zaie saila, ondotik merkataritza, turismoa edo komunikazioan lan egiten ahalko dute ondotik, edota ikasketekin segitu. Denbora berean, irailean beti, Parisen, Sorbonne Nouvelle Unibertsitateak euskara eta euskal kulturaz ikasteko aukera emanen die lizentziatuei, Iberiar penintsulako eskualdeko hizkuntza eta kulturen berezitasunaren barnean.
Urrezko hamaika domina ekarri dituzte euskal ekoizleek Parisko laborantza saloitik. Xarkuteria sailean erdietsi ditu Iparraldeak bere urrezko domina gehienak: Elizaldia etxaldea (Gamarte), Aubard xarkuteria (Baiona), Les Acacias etxaldea (Ahurti), Hoberena (Ligi-Atherei) eta Jara Xolan (Azkarate). Edarietan Hazparneko Bob's Beer eta Irulegiko sotoa izan dira urrezko sariztatuak. Garagardo egile hazpandarrak brontzezko beste bi domina ere bildu ditu, eta ardogile baigorriarrak zilarrezko eta brontzezko domina bana. Esnekien sailean, Agour (Heleta), Onetik (Makea) eta Etxaldia (Aldude) enpresak izan dira sariztatuak. Zilarrezko bederatzi eta brontzezko hamasei domina irabazi dituzte euskal ekoizleek Pariseko saloian.
«Ipar Euskal Herria gaztez odolusten ari da». Sail berriak sortu goi-mailako ikasketetan, etxebizitza sozialak egin gazteentzat edo aisialdia euskaraz bermatu… Hamabost proposamen konkretu egin ditu Xuti Gazte ezker abertzaleko gazte antolakundeak. Liburuxka bat plazaratu dute gazteak hunkitzen dituzten bost gai zehaztuz: goi mailako ikasketak, etxebizitza, euskara, garraio publikoak eta lan baldintzak. Xuti Gazte ohartu da urtean hirurehun gazte galtzen dituela lurraldeak, Ipar Euskal Herria ez baita aski erakargarri haientzat. Proposamen konkretuetan bereziki euskararen normalizazioaren alde Xuti Gaztek dio euskal hiztunak behar direla administrazio publikoetan, murgiltze ereduaren hedatzea edota gazteen aisialdiak euskaraz bermatzea.
Sexu jazarpen kasu bat aztertzen ari dira jendarmeak. Sarako hamabost urteko neska batek salaketa pausatu du Sarako Izarra pilota elkarteko hezitzaile baten kontra. Bi aldeak entzunak izan dira joan den astean eta gizona atxiloaldian egon da. Askatu dute baina inkesta aitzina eramaiten ari direla jendarmeak baieztatu dauku Baionako auzitegiak. Gizonak argazki pornografikoak igorriak lizkioke neskari. Jerome Bourriek prokuradoreak baieztatu duenez adin txikikoen kontrako «galbideratze erasoak» egiteagatik ikertzen ari dute hezitzaile ohia. Anartean, Sarako Izarrak hezitzailea taldetik baztertzea deliberatu du eta pilota elkarteko familia guziak abisatu ditu gutun bidez. FFPB Frantziako pilota federazioak lizentzia ere kendu dio.
- Gobernantza krisia zapartatu da Iparraldeko Eusko Ikaskuntzan
- Eneko Gorri: «Haur eta gurasoen euskara gaitasuna hobetzea eta hizkuntza usaiak aldatzea dugu xede»
- Hizkuntza gutituen digitalizazioa bultzatuko du Linguatec-AI egitasmoak
- Laborantzaren orientazio legea: garaipena eskuinarentzat, porrota ingurumenarentzat
- Paxkal Indo: «Denek bagenekien zer gertatzen zen Betharramen, bortizkeria handia bazela»
- Martxoaren 8ra begira, hitzordu franko antolatu ditu Itaiak
- «Biziki arriskutsua da migrazioa delinkuentziarekin lotzea»
- Xareko jokalari hoberenak lehian Hazparnen, Masters Xare txapelketan
- Departamenduko enplegatuen greba, Baionan